Giới thiệu

introduction

Hãy tưởng tượng bạn thức dậy vào buổi sáng, mở mắt ra và có thể nhìn rõ cả các con số trên màn hình điện thoại lẫn cảnh quan bên ngoài cửa sổ — mà không cần đeo kính hay kính áp tròng. Với nhiều người, điều này gần như không thể, đặc biệt nếu họ đã từng gặp khó khăn với cận thị, viễn thị hoặc lão thị (khó nhìn gần do tuổi tác).

Tại Phòng khám mắt SNU ở Gangnam, một trong những câu hỏi phổ biến nhất mà bệnh nhân thường hỏi bác sĩ Chung Eui Sang là:

"Phẫu thuật cấy ghép thấu kính có thể điều chỉnh cả tầm nhìn gần và xa cùng lúc không?"

Câu trả lời ngắn gọn là có — tùy thuộc vào loại thấu kính cấy ghép và tình trạng mắt riêng của bạn. Nhưng câu trả lời chi tiết hơn đòi hỏi phải hiểu về các công nghệ khác nhau, cách mắt chúng ta tự nhiên điều chỉnh tiêu cự, và cách phẫu thuật hiện đại có thể mô phỏng hoặc thậm chí cải thiện quá trình đó.


Hiểu về cách mắt điều chỉnh tiêu điểm

understanding-how-the-eye-focuses

Mắt người hoạt động giống như một chiếc máy ảnh cao cấp. Ánh sáng đi qua giác mạc và thấu kính tự nhiên, hội tụ trên võng mạc ở phía sau mắt. Khi còn trẻ, thấu kính tự nhiên rất linh hoạt — nó thay đổi hình dạng để điều chỉnh tiêu điểm từ xa đến gần. Đó là lý do tại sao trẻ em và người trẻ có thể dễ dàng nhìn ngọn núi xa xa rồi ngay lập tức nhìn xuống đọc chữ nhỏ trên điện thoại.

Khả năng "tự động lấy nét" này gọi là điều tiết. Thật không may, khả năng này không kéo dài mãi.
  • Ở độ tuổi 20 và 30, thấu kính tự nhiên vẫn giúp bạn nhìn rõ ở nhiều khoảng cách khác nhau.

  • Đến tuổi 40, thấu kính bắt đầu cứng lại. Bạn có thể phải giữ sách hoặc điện thoại xa hơn để đọc thoải mái.

  • Đến tuổi 50 hoặc 60, khả năng điều tiết gần như mất hẳn — nghĩa là bạn thường cần kính đọc sách và kính điều chỉnh tầm nhìn xa.

Ngoài ra, hàng triệu người còn gặp phải các tật khúc xạ như:
  • Cận thị: Nhìn gần rõ, nhìn xa mờ.
  • Viễn thị: Nhìn xa rõ, khó nhìn gần.
  • Loạn thị: Hình ảnh bị méo mó ở mọi khoảng cách do giác mạc có hình dạng không đều.
  • Lão thị: Mất khả năng nhìn gần do tuổi tác.
Những vấn đề này giải thích tại sao nhiều bệnh nhân thắc mắc liệu có giải pháp phẫu thuật duy nhất nào có thể khắc phục toàn bộ các vấn đề về thị lực hay không.

Phẫu thuật cấy ghép thủy tinh thể là gì?

what-is-lens-implant-surgery
Phẫu thuật cấy ghép thủy tinh thể là việc đặt một thủy tinh thể nhân tạo vào bên trong mắt để bổ sung hoặc thay thế thủy tinh thể tự nhiên. Có thể hiểu đây như một loại kính áp tròng vĩnh viễn được gắn cố định trong mắt — bạn không cần phải tháo ra, vệ sinh hay thay mới.

Có hai loại chính:

1. Phakic ICL (Thủy tinh thể Collamer cấy ghép)

1.-phakic-icl-(implantable-collamer-lens)
  • Thủy tinh thể tự nhiên vẫn được giữ nguyên vị trí.

  • Một thủy tinh thể mỏng, tương thích sinh học được cấy ngay phía trước thủy tinh thể tự nhiên.

  • Phù hợp với người trẻ bị cận nặng hoặc có giác mạc mỏng, không thể thực hiện LASIK hoặc SMILE.

  • Giữ nguyên khả năng điều tiết tự nhiên của mắt — nghĩa là thị lực gần không bị ảnh hưởng cho đến khi bị lão thị về sau.

2. Thay thủy tinh thể khúc xạ (RLE) hoặc phẫu thuật đục thủy tinh thể

2.-refractive-lens-exchange-(rle)-or-cataract-surgery
  • Thủy tinh thể tự nhiên được lấy ra và thay bằng thủy tinh thể nội nhãn (IOL).

  • Thường áp dụng cho bệnh nhân từ 40 đến 50 tuổi trở lên có lão thị hoặc đục thủy tinh thể.

  • Về cơ bản là quy trình giống phẫu thuật đục thủy tinh thể hiện đại — một trong những ca phẫu thuật phổ biến và an toàn nhất trên thế giới.

  • Mang lại cơ hội "khởi động lại" mắt với công nghệ thủy tinh thể tiên tiến có thể điều chỉnh tiêu cự ở nhiều khoảng cách khác nhau.


Những Loại Thấu Kính Này Có Thể Điều Chỉnh Cả Thị Lực Gần Và Xa Không?

can-these-lenses-correct-both-near-and-distance-vision
Đây là câu hỏi cốt lõi — và câu trả lời phụ thuộc vào loại thấu kính được chọn.

Thấu Kính Nội Nhãn Đơn Tiêu (Monofocal IOLs)

monofocal-iols
  • Cung cấp thị lực rõ nét ở một khoảng cách duy nhất (thường là xa).
  • Bệnh nhân thường vẫn cần kính đọc sách.

  • "Đơn thị" (Monovision) đôi khi được áp dụng — một mắt điều chỉnh cho khoảng cách xa, mắt kia cho khoảng cách gần. Một số người thích nghi tốt, nhưng cũng có người cảm thấy không thoải mái do sự mất cân bằng.

Thấu Kính Nội Nhãn Đa Tiêu Và Ba Tiêu (Multifocal và Trifocal IOLs)

multifocal-and-trifocal-iols
  • Thiết kế với nhiều vùng quang học phân chia ánh sáng đi vào mắt.

  • Giúp bệnh nhân nhìn rõ ở khoảng cách gần, trung gian và xa.

  • Giảm đáng kể sự phụ thuộc vào kính trong hầu hết các hoạt động — từ lái xe đến đọc thực đơn.

  • Các thiết kế hiện đại (ba tiêu, đa tiêu với độ cộng thấp) giảm thiểu các vấn đề trước đây như quầng sáng và chói lóa.

Thấu Kính Nội Nhãn Kéo Dài Độ Sâu Trường Nhìn (EDOF)

extended-depth-of-focus-(edof)-iols
  • Mở rộng phạm vi thị lực rõ nét thay vì chia thành các vùng tiêu cự riêng biệt.

  • Cung cấp thị lực xa và trung gian xuất sắc (ví dụ: lái xe, sử dụng máy tính).

  • Đọc chữ nhỏ rất mịn có thể vẫn cần kính đọc nhẹ.

  • Được nhiều bệnh nhân ưa chuộng vì mang lại thị lực tự nhiên, chất lượng cao với ít tác dụng phụ hơn.

Thấu Kính Nội Nhãn Loại Trụ (Toric IOLs)

toric-iols
  • Điều chỉnh loạn thị đồng thời đáp ứng nhu cầu thị lực gần hoặc xa.

  • Có thể kết hợp với thấu kính đa tiêu hoặc EDOF để có kết quả tùy chỉnh.

Tại Phòng Khám Mắt SNU, bác sĩ Chung thường so sánh các lựa chọn này như việc nâng cấp ống kính máy ảnh:

  • Thấu kính đơn tiêu giống như ống kính cố định — sắc nét nhưng tiêu cự cố định.

  • Thấu kính đa tiêu hoặc ba tiêu giống như ống kính zoom — linh hoạt cho nhiều khoảng cách.

  • Thấu kính EDOF giống như ống kính góc rộng — cung cấp phạm vi mượt mà với ít biến dạng hơn.


Về ICL là gì?

what-about-icls

ICL Phakic đặc biệt hiệu quả cho những bệnh nhân trẻ tuổi, nhất là những người bị cận thị nặng hoặc có giác mạc mỏng, khi phẫu thuật laser không an toàn.

  • Ở bệnh nhân dưới 40 tuổi: ICL mang lại tầm nhìn xa rõ nét trong khi vẫn giữ được khả năng nhìn gần tự nhiên vì chức năng điều tiết mắt vẫn còn.
  • Ở bệnh nhân trên 40 tuổi: ICL đơn thuần không thể khắc phục được chứng lão thị. Ở giai đoạn này, thay thủy tinh thể bằng thủy tinh thể nhân tạo đa tiêu hoặc EDOF có thể là giải pháp tốt hơn.

Hãy xem ICL như một lựa chọn mạnh mẽ dành cho những người trẻ năng động, vận động viên hoặc bất kỳ ai muốn thoát khỏi việc đeo kính — với khả năng chuyển sang thay thủy tinh thể nhân tạo sau này nếu phát triển lão thị hoặc đục thủy tinh thể.


Hành Trình Bệnh Nhân tại Phòng Khám Mắt SNU

patient-journeys-at-snu-eye-clinic

Trường Hợp 1: Kỹ Sư Trẻ

case-1:-the-young-engineer

Một kỹ sư phần mềm 28 tuổi bị cận thị nặng với độ -9.0 diop. Anh đã đeo kính dày từ khi còn nhỏ. Vì giác mạc quá mỏng nên không thể thực hiện LASIK hay SMILE, anh đã chọn phẫu thuật Toric ICL. Kết quả: thị lực xa đạt 20/20 và vẫn giữ được thị lực gần để làm việc lập trình lâu dài. Anh mô tả đây như "cơ hội thứ hai để có đôi mắt bình thường."

Trường Hợp 2: Giáo Viên Trung Niên

case-2:-the-midlife-teacher
Một giáo viên 52 tuổi gặp khó khăn với cả thị lực xa mờ và luôn phải dùng kính đọc sách. Cô đã chọn thay thủy tinh thể nhân tạo đa tiêu cự (trifocal IOL). Sau phẫu thuật, cô có thể dạy học mà không cần kính, đọc bài của học sinh thoải mái và thậm chí lái xe ban đêm dễ dàng hơn. Cô chia sẻ: "Cảm giác như ai đó đã trả lại cho tôi 20 năm thị lực."

Trường Hợp 3: Doanh Nhân Đã Nghỉ Hưu

case-3:-the-retired-businessman

Một bệnh nhân 65 tuổi bị đục thủy tinh thể và loạn thị muốn có thị lực xa rõ nét để chơi golf nhưng cũng có thể đọc thực đơn mà không cần kính. Bác sĩ đã chọn thủy tinh thể nhân tạo EDOF toric, giúp anh có thị lực xa và trung gian sắc nét với độ chói ban đêm tối thiểu. Anh nói rằng anh đã "quên mất cuộc sống khi phải dùng kính hai tròng."


Tại sao việc lựa chọn thấu kính lại quan trọng

why-lens-choice-matters
Thành công của phẫu thuật cấy ghép thấu kính không chỉ dựa vào công nghệ mà còn phụ thuộc vào chẩn đoán chính xác và kỹ thuật phẫu thuật chuyên môn.

Tại Phòng khám mắt SNU, các công cụ chẩn đoán tiên tiến như IOL Master 700, Pentacam và bản đồ giác mạc được sử dụng để đo chiều dài mắt, độ cong và vị trí thấu kính với độ chính xác micromet. Điều này đảm bảo thấu kính được chọn phù hợp hoàn hảo với cấu trúc giải phẫu của bệnh nhân.

Bác sĩ Chung với nền tảng từ Đại học Quốc gia Seoul đến Trường Y Harvard, cùng hơn 50.000 ca phẫu thuật thành công (bao gồm hơn 5.000 ca ICL) — cho phép ông cá nhân hóa phẫu thuật dựa trên sự nghiêm ngặt học thuật và kỹ năng thực tiễn.

Bệnh nhân được hướng dẫn qua nhiều mô phỏng kết quả thị lực, giúp họ lựa chọn giữa các phương án đa tiêu, EDOF, toric hoặc đơn tiêu phù hợp với lối sống của mình.


Rủi ro và những điều cần lưu ý

risks-and-considerations

Giống như bất kỳ thủ thuật y khoa nào, phẫu thuật cấy ghép thấu kính cũng có những rủi ro và điều cần cân nhắc. Mặc dù các kỹ thuật hiện đại giúp giảm thiểu biến chứng, bệnh nhân vẫn nên biết rõ:

  • Tác dụng phụ về thị giác: Một số loại thấu kính đa tiêu có thể gây ra hiện tượng quầng sáng hoặc chói mắt, đặc biệt là vào ban đêm.
  • Triệu chứng khô mắt: Ít phổ biến hơn so với sau phẫu thuật LASIK, nhưng vẫn có thể xảy ra.
  • Biến chứng hiếm gặp: Nhiễm trùng, lệch vị trí thấu kính hoặc bong võng mạc.
  • Kỳ vọng thực tế: Không có loại thấu kính nào có thể tái tạo hoàn hảo thấu kính tự nhiên của tuổi trẻ. Một số bệnh nhân vẫn có thể cần đeo kính mỏng cho những công việc rất đặc thù.

Chính vì vậy, việc tư vấn kỹ lưỡng và trao đổi rõ ràng là rất quan trọng. Tại Phòng khám mắt SNU, chúng tôi không chỉ dành thời gian phân tích đôi mắt của bạn mà còn tìm hiểu về các hoạt động hàng ngày, để lựa chọn thấu kính phù hợp với cuộc sống của bạn.


Vậy, Có Phải Một Ca Phẫu Thuật Có Thể Sửa Cả Thị Lực Gần Và Xa?

so-can-one-surgery-fix-both-near-and-distance-vision
Có — phẫu thuật cấy ghép thủy tinh thể hiện đại có thể mang lại tầm nhìn rõ nét ở nhiều khoảng cách khác nhau, đặc biệt với thủy tinh thể nhân tạo đa tiêu, ba tiêu hoặc EDOF tiên tiến. Đối với bệnh nhân trẻ tuổi, ICL giúp duy trì tầm nhìn xa lâu dài trong khi vẫn giữ được khả năng nhìn gần tự nhiên cho đến khi bị lão thị.
Chìa khóa là tùy chỉnh cá nhân: lựa chọn thủy tinh thể phù hợp, vào đúng giai đoạn của cuộc đời, dựa trên chẩn đoán chính xác và kinh nghiệm phẫu thuật.

Lời Kết

final-thoughts
Nếu bạn đang phải sử dụng kính cho cả tầm nhìn xa và đọc sách, hoặc nếu LASIK không phù hợp do độ cận cao hoặc giác mạc mỏng, phẫu thuật cấy ghép thấu kính có thể là giải pháp lâu dài.

Tại Phòng khám mắt SNU ở Gangnam, bác sĩ Chung và đội ngũ của chúng tôi đã giúp hàng nghìn bệnh nhân có được thị lực rõ nét và tự nhiên thông qua cấy ghép ICL tùy chỉnh và công nghệ IOL tiên tiến. Với kinh nghiệm về độ an toàn, chính xác và kết quả lâu dài, chúng tôi chuyên hỗ trợ bệnh nhân nhìn rõ mọi khoảng cách với sự tự tin.